Vermoedelijk heeft hij net een vracht stro afgeleverd bij De Eendracht in Appingedam. Hij rijdt met zijn paard Nelly door Roodeschool ter hoogte van café Aldershof.

Strokartonfabriek De Eendracht had haar grondgebied ingedeeld in verschillende regio’s. Voor elk ervan werden 2 stromenners aangenomen. De stromenners, kregen afhankelijk van de afstand van de boerderij naar de fabriek, twee tot maximaal zes centen voor een pak stro.

Foto: privéarchief B. Wit.

Informatie: Willem Friedrich, De Laatste Strohalm (Noordbroek 2009).

Hier een overzicht van foto’s van transporteurs:

Legertrucks werden na de oorlogsjaren ingezet voor de transport van stro. Deze truck vervoerde onder andere stro naar de Eendracht in Appingedam en de Halm in Hoogkerk. Deze foto is van Bene Wit, Roodeschool.

Strorijders uit Pekela:

Bene Wit, 1954/1955 aan de Noordoostpolderweg tussen Blokzijl en Steenwijk.

Wolter Bos uit Roodeschool met een auto van B.Wit Roodeschool. De foto is genomen in Tjuchum (1956/1957):

Abel Werkman met zijn zoon Harko tijdens een bedrijvenparade in Roodeschool met een vracht voor de Eendracht in Appingedam:

Gebroeders de Boer in 1964:

Weet u meer te vertellen over één van bovenstaande voertuigen? Neem gerust contact met ons op; info@strokarton.nl

Meneer Moesker werd opgewacht door zijn zoon (geheel links op de foto), verschillende andere vervoerders en meneer Eiten (geheel rechts op de foto. Van de laatstgenoemde is deze foto afkomstig.

Hij stuurde ook onderstaande foto waar hij (links) aan het werk is bij het hakselhok samen met Berend Kuun.

De foto van de vrachtwagen is afkomstig van Jan Niemeijer. Hij vervoerde waterglas voor de GEMBO in Winschoten. De naam van deze fabriek stond voor Gemeenschappelijke Energie Maakt Bloeiende Ondernemingen.

De heer Wim van Dijken vertelde ons het volgende over de transport van kalk:

‘In de zestiger jaren, was ik werkzaam op het scheepvaartkantoor Maritima te Delfzijl. Elke week werd door de coaster Forto een vracht ongebluste kalk (tussen de 300 en 400 ton) aangevoerd uit het Duitse Itzehoe. Dit product werd door middel van kiep-autos van Delfzijl naar de verschillende strokartonfabrieken in de provincie Groningen vervoerd. De kleinere fabrieken zoals Free & Co. Oude Pekela en de Toekomst Scheemda kregen ca. 7/8 ton en de grotere zoals Reiderland Winschotenen de Dollard Nieuwe Schans tussen de 15 en 20 ton. De juiste hoeveelheden weet ik niet zo precies meer. De opdracht hiervoor kregen wij van het kantoor van de NESSO te Groningen die voor zover ik mij herinner ook zorgde voor de export van karton naar o.a. Engeland.’

Deze foto’s kregen we van zijn kleinzoon Geert Veen. Hij werd 28 september 1945 geboren op het binnenschip Ebenhaëzer. Dat schip vervoerde stro voor de kartonfabrieken. Later heeft Geert zelf als operater bij strokartonfabriek Ceres in Oude Pekela gewerkt. Hij maakte daar het overgangsproces mee, van stro naar oud papier als grondstof voor karton.

Gebruikers van de app kunnen kiezen uit vier routes die de laatste herkenningspunten van de verdwenen strokartonindustrie laten zien.

Verborgen in het landschap liggen de laatste herkenningspunten van een verdwenen industrie die bijna 140 jaar geleden passievol werd opgericht. Het winstgevende product was strokarton; karton gemaakt van stro en kalk. De groeiende vraag naar verpakkingsmateriaal resulteerde in de bouw van meer dan twintig fabrieken in Groningen met hoopvolle namen als ‘De Toekomst’, ‘De Vrijheid’, ‘De Eendracht’ en ‘Ons Belang’. Kortom; strokarton was ‘booming business’. De inzet en het vertrouwen van veel Groningers zorgde voor een belangrijke bedrijfstak dat over de hele wereld afnemers had. Honderd jaar lang was strokarton een Gronings product om trots op te zijn.

Sommige structuren lijken zo vanzelfsprekend dat vergeten wordt hoeveel menselijke energie ervoor ingezet is. Van de eerste schipper die met een volgeladen schip door de provincie laveerde tot de laatste strokartonarbeider die het strokarton te drogen legde. Van de rijke Groninger boer die contact zocht met andere boeren om de oprichting te bespreken tot de laatste opzichter die contacten onderhield in Engeland om het strokarton te verkopen. Alle activiteit was erop gericht de industrie in Groningen te stimuleren.

Met de routes Terug naar de toekomst, kunnen de structuren die voor de strokartonindustrie aangebracht zijn, herontdekt worden. Welke veranderingen zijn er in het landschap aangebracht voor deze bedrijfstak? Welke initiatieven zorgen nu nog steeds voor werkgelegenheid? Welke risico’s zijn er lang geleden genomen? Welke personen hebben het beste in weten te spelen op de mogelijkheden in de provincie? Deze vragen kunnen gesteld worden langs de route door de provincie en de speciale app-punten die daarvoor gekozen zijn. Aan de hand van leuke anekdotes wordt de geschiedenis van de mensen van de strokarton tot leven gebracht.

Download de Groninger Routes App van Marketing Groningen om de routes te beleven!

We kregen deze foto van de heer van der Wal die reed voor de firma Van der Ark.

De locatie voor de fabriek Ceres aan het water in Ulrum leek heel geschikt om strokarton te produceren. Via het hunsingokanaal kon stro aangevoerd worden en strokarton afgevoerd. Bovendien kon het water gebruikt worden voor het vermalen van het stro met kalk zodat er strokarton van gemaakt kon worden. De vele mogelijkheden met een grote haven kon echter ook negatieve gevolgen hebben. Zo hadden de zwagers Dijkhuis en Zijlma waarschijnlijk geen rekening gehouden met de gevolgen van gebruik van water met een hoog zoutgehalte. De kwaliteit van het karton was hierdoor erg laag. De fabriek leverde uiteindelijk nauwelijks geld op en in 1900 moesten de heren concluderen dat ze het beter konden verkopen. Van de vruchtbare kleigrond kon veel graan geoogst worden, en dus veel stro. Maar onverwacht bleek Ulrum dus toch geen ideale locatie voor een strokartnfabriek. Het Hoogeland speelde in de strokartonindustrie maar een bescheiden rol.

De haven Zoutkamp speelde na 1969 op internationaal gebied ook geen grote rol meer. In dat jaar werd het Lauwersmeer afgesloten van de Waddenzee. De visserij had geen last van deze afsluiting, in Lauwersoog kregen de vissers van Zoutkamp een grote visafslag.

Foto: E.J. Brands www.beeldbankgroningen.nl (818-18764).

Foto van een schip dat stro vervoerde:

Voor meer informatie over de boeren op het Hoogeland: http://www.hetverhaalvangroningen.nl/verhalen/boerenfamilies-op-het-hoogeland-nemen-initiatieven/view